Wzory dokumentów

Ocena ryzyka zawodowego pracownik biurowy - karta stanowiska i wzór

Praca administracyjna przed ekranem wiąże się z pozornie łagodnymi, ale kumulującymi się obciążeniami układu mięśniowo-szkieletowego, wzroku oraz obciążeniem psychicznym. Znowelizowane rozporządzenie ws. monitorów ekranowych (Dz.U. 2023 poz. 2367), które weszło w życie 17 listopada 2023 r., wymusiło aktualizację kart stanowiskowych przy pracy na laptopach co najmniej przez połowę dobowego wymiaru czasu pracy.

Przygotował: Ireneusz Kozera, audytor wiodący ISO Stan prawny na: Następny przegląd: Licencja CC BY 4.0

Nowe wymogi ergonomii komputerowej według Dz.U. 2023 poz. 2367

Jeżeli pracownik używa laptopa przez co najmniej 4 godziny na dobę (połowę dobowego wymiaru czasu pracy), stanowisko musi być doposażone w zewnętrzny monitor stacjonarny albo podstawkę podnoszącą ekran tak, aby jego górna krawędź znajdowała się na wysokości oczu, wraz z osobną klawiaturą i osobną myszką. Brak tych elementów powinien zostać wprost wychwycony w karcie ryzyka przy obciążeniu szyjnego odcinka kręgosłupa oraz nadgarstka.

Nowelizacja rozszerzyła również obowiązek zapewnienia okularów korygujących wzrok z badań profilaktycznych o szkła kontaktowe, a także doprecyzowała zasady regulacji podłokietników krzesła, matowego wykończenia blatu stołu oraz udostępniania podnóżka i regulowanego uchwytu na dokumenty na życzenie osoby zatrudnionej. Ocena ryzyka zawodowego pracownik biurowy musi uwzględniać zarówno pracę w siedzibie, jak i pracę zdalną uzgodnioną z pracodawcą.

Pola karty stanowiskowej BHP dla pracownika administracyjno-biurowego

To szablon struktury. Treść musi opisywać Twoją firmę, nie zakład wzorcowy.

NrPoleCo wpisaćPodstawa
1Identyfikacja stanowiska i miejsca wykonywania zadańNazwa stanowiska, dział, określenie pracy w biurze stacjonarnym lub w modelu hybrydowym/zdalnym.art. 67(31) i art. 226 Kodeksu pracy
2Wykaz sprzętu i urządzeń ekranowych na stanowiskuKomputer/laptop, zewnętrzny monitor, układ ergonomiczny klawiatury i myszy, niszczarka, urządzenie wielofunkcyjne, krzesło.zał. pkt 1.1–1.4 rozporządzenia Dz.U. 2023 poz. 2367
3Czynniki niebezpieczne - elektryczność, ciągi piesze, cięcie papieremKontakt z instalacją 230V przedłużaczy, luźne kable przy biurku, otwarte szuflady szaf aktowych, ostre krawędzie papieru/nożyka.§ 39a ust. 3 pkt 1 lit. c rozporządzenia ogólnego BHP
4Obciążenie narządu wzroku i układu ruchu przy ekranieOcena pozycji siedzącej, wymuszonej pozycji szyi/nadgarstków i czasu ciągłej pracy bez przerw od ekranu.§ 7–8 i załącznik do rozporządzenia Dz.U. 2023 poz. 2367
5Środowisko pracy - światło, akustyka biura, wentylacjaUstawienie biurka bokiem do okna, regulacja żaluzji, temperatura robocza w biurze (min. 18°C), hałas urządzeń biurowych.§ 26, § 30 i zał. pkt 2 rozporządzenia o monitorach
6Obciążenia psychofizyczne i relacje z interesantamiOcena presji czasu, ciągłej pracy przy obsłudze reklamacji telefonicznych, zagrożeń pracy jednoosobowej późnym popołudniem.dyrektywa 90/270/EWG i art. 207 § 2 Kodeksu pracy
7Szacowanie poziomu ryzyka i środki profilaktyczne po zmianie 2023Wynik w przyjętej skali (np. PN-N-18002 małe/średnie/duże) dla każdego czynnika z datą przeglądu ergonomii.§ 39a ust. 3 pkt 2 rozporządzenia ogólnego BHP
8Data oceny, zespół oceniający i oświadczenie pracownika biurowegoImienne wskazanie autorów karty, data sporządzenia oraz podpis pracownika potwierdzający zapoznanie się przed dopuszczeniem do zadań.art. 226 pkt 2 Kodeksu pracy i § 39a ust. 3 pkt 3

Przykład wypełnienia karty ORZ: dział obsługi klienta B2B

Przykład sp. z o.o. zatrudnia 14 pracowników biurowych w modelu hybrydowym (3 dni w biurze, 2 dni zdalnie) wyposażonych w laptopy podpięte do stacji dokujących.

PolePrzykład wypełnienia
1. Identyfikacja stanowiska i miejsca wykonywania zadańSpecjalista ds. administracji i obsługi zamówień, pokój biurowy nr 4 (z pracą zdalną 2 dni/tydz.), Przykład sp. z o.o.
2. Wykaz sprzętu i urządzeń ekranowych na stanowiskuLaptop 15 cali + monitor 27 cali na ramieniu regulowanym, zewnętrzna klawiatura/mysz bezprzewodowa, krzesło z podłokietnikami, niszczarka ze zblokowaną pokrywą
3. Czynniki niebezpieczne - elektryczność, ciągi piesze, cięcie papieremPorażenie prądem z uszkodzonej listwy (ryzyko małe po kontroli stanu wtyczek); upadek na korytarzu (kanały kablowe)
4. Obciążenie narządu wzroku i układu ruchu przy ekraniePraca przy komputerze 7h dziennie -> zapewniony monitor na wysokości wzroku, fotel regulowany, 5 min przerwy wliczonej w czas pracy co godzinę
5. Środowisko pracy - światło, akustyka biura, wentylacjaBiurko prostopadle do okna północno-zachodniego z roletą; klimatyzacja serwisowana co 6 miesięcy; brak przekroczeń hałasu NDN
6. Obciążenia psychofizyczne i relacje z interesantamiObsługa zgłoszeń reklamacyjnych klientów B2B -> wdrożona ścieżka eskalacji trudnych spraw do kierownika działu oraz jasne okna doręczeń
7. Szacowanie poziomu ryzyka i środki profilaktyczne po zmianie 2023Wszystkie 8 czynników na poziomie małym po wydaniu podstawek pod laptopy i przeprowadzeniu instruktażu ergonomii pracy zdalnej
8. Data oceny, zespół oceniający i oświadczenie pracownika biurowegoSporządził: Janina Kowalska (służba BHP) i Marek Zieliński (kierownik biura), 16.11.2026; zapoznani pracownicy: [wykaz z podpisem]

Parametry oświetlenia, mikroklimatu i czynników psychospołecznych w biurze

Oprócz ergonomii monitora stanowisko biurowe naraża na zmęczenie wzroku wywołane olśnieniem odbiciowym od okna, migotaniem źródeł LED albo zbyt niskim natężeniem światła na płaszczyźnie roboczej (zalecane min. 500 luksów według PN-EN 12464-1 dla czytania i pisania przy ekranie). Warto też skontrolować hałas tła w biurach typu open space, przeciągi nawiewu klimatyzacji oraz regularne przeglądy wentylacji mechanicznej.

Coraz częstszą pozycją w ocenie ryzyka w działach obsługi klienta, księgowości i kadr jest przeciążenie psychospołeczne: presja zamknięć miesięcznych, równoległa obsługa reklamacji telefonicznych i wielozadaniowość. W dokumentacji wskazuje się konkretne środki organizacyjne, takie jak jasne priorytety zadań, prawo do 5-minutowych przerw od ekranu po każdej godzinie pracy z monitorem oraz zasady komunikacji poza godzinami dyżuru.

Wybrane zagrożenia stanowiskowe przy komputerze i podstawowe bariery profilaktyczne
Czynnik w biurzeMożliwy skutek dla zdrowiaŚrodek obniżający ryzyko
Praca na laptopie bez podstawki lub zewnętrznego ekranuPrzeciążenie kręgosłupa szyjnego, bóle plecówEkran z górną krawędzią na linii oczu, oddzielna klawiatura i mysz
Wielogodzinne wpatrywanie w monitor z olśnieniem słonecznymSpadek ostrości widzenia, bóle głowyŻaluzje pionowe/ekrany okienne, przerwy 5 min/h, refundacja szkieł/okularów
Luźne przewody zasilaczy i mokra posadzka korytarzaUpadek na tym samym poziomie, skręcenie stawuKanały podbiurkowe, listwy progowe, oznaczenie stref po myciu podłóg
Spadek koncentracji przy napiętych terminach raportowychStres przewlekły, wypalenie zawodowePodział zadań w zespole, przejrzyste zastępstwa urlopowe, szkolenia antystresowe

Czego unikać przy wypełnianiu wzoru

  1. Brak aktualizacji starej karty biurowej po wejściu rozporządzenia z listopada 2023 r.

    Skutek
    Karta nadal dopuszcza pracę 8 godzin na gołym laptopie leżącym płasko na biurku i pomija refundację soczewek kontaktowych.
    Jak uniknąć
    Przejrzyj stanowiska laptopowe pod kątem zewnętrznych monitorów lub podstawek oraz aktualizuj wykaz badań okulistycznych.
    Podstawa
    § 1 i załącznik pkt 1.2 rozporządzenia Dz.U. 2023 poz. 2367
  2. Nieuwzględnienie pracowników zdalnych w karcie stanowiska administracyjnego

    Skutek
    Brak oceny ryzyka wymaganego w Kodeksie pracy przed wydaniem zgody na pracę z domu lub hybrydową.
    Jak uniknąć
    Dodaj do karty oddzielną pozycję weryfikacji domowego stanowiska pracy za pomocą oświadczenia o spełnieniu zasad BHP.
    Podstawa
    art. 67(31) § 5–7 Kodeksu pracy (t.j. Dz.U. 2026 poz. 1245)
  3. Uznanie że w biurze nie występują żadne zagrożenia wypadkowe ani potknięcia

    Skutek
    Pominięcie przedłużaczy, śliskich progów po myciu czy przeciążonych szaf regałowych podczas codziennej inspekcji.
    Jak uniknąć
    Uwzględnij co najmniej prąd 230V, ciągi piesze, gorące napoje w kuchni socjalnej oraz dostęp do dokumentów na górnych półkach.
    Podstawa
    § 39a ust. 1 i 3 rozporządzenia ogólnego BHP
  4. Brak zapisu o 5-minutowej przerwie po każdej godzinie pracy z monitorem ekranowym

    Skutek
    Skumulowanie zmęczenia wzroku przy bezustannej pracy w arkuszach bez organizacyjnego rozdziału zadań pomocniczych.
    Jak uniknąć
    Wpisz do karty organizację naprzemiennych zajęć niewymagających obserwacji ekranu lub formalną 5-minutową przerwę na godzinę.
    Podstawa
    § 7 pkt 2 rozporządzenia ws. monitorów ekranowych
  5. Zbieranie podpisów zapoznania wyłącznie na ogólnej karcie szkolenia wstępnego bez powiązania ze stanowiskiem

    Skutek
    Podczas kontroli PIP pracodawca nie wykazuje, z jaką konkretną kartą oceny ryzyka zapoznano pracownika po zmianach.
    Jak uniknąć
    Umieść tabelę potwierdzeń z datą aktualizacji karty bezpośrednio w załączniku dokumentu lub w teczce akt osobowych.
    Podstawa
    art. 226 pkt 2 Kodeksu pracy

Kiedy wzór nie wystarczy

  • firma wdrożyła model pracy hybrydowej lub całkowicie zdalnej i potrzebuje ujednoliconej oceny przed kontrolą PIP
  • biura przenoszone są do nowego budynku typu open space z dużym natężeniem hałasu lub oświetlenia sztucznego
  • organizacja łączy ocenę ryzyka biurowego z wymogami systemu zarządzania bezpieczeństwem pracy ISO 45001
  • pracownicy zgłaszają nawracające dolegliwości kręgosłupa albo zastrzeżenia do parametrów stacji roboczych

Najczęstsze pytania

Czy mała firma zatrudniająca 3 pracowników biurowych też musi mieć kartę oceny ryzyka?

Tak. Art. 226 Kodeksu pracy nakłada obowiązek oceny i udokumentowania ryzyka zawodowego na każdego pracodawcę niezależnie od liczby etatów oraz branży usługowej.

Czy praca w trybie zdalnym wymaga całkiem osobnej książki oceny ryzyka?

Nie zawsze. Kodeks pracy w art. 67(31) pozwala sporządzić uniwersalną ocenę ryzyka zawodowego dla poszczególnych grup stanowisk pracy zdalnej, do której pracownik przed podjęciem pracy z domu składa pisemne lub elektroniczne oświadczenie o bezpiecznych warunkach.

Czy podstawka pod laptopa wystarczy zamiast oddzielnego monitora zewnętrznego?

Tak, rozporządzenie w wersji Dz.U. 2023 poz. 2367 dopuszcza albo stacjonarny monitor ekranowy, albo podstawkę zapewniającą ustawienie ekranu laptopa na wysokości oczu, w każdym wypadku w zestawie z zewnętrzną klawiaturą i myszą.

Źródła

Powiązane wzory, narzędzia i usługi