Ile trwa wdrożenie ISO i od czego zależy zakres prac
To, ile trwa wdrożenie ISO w przedsiębiorstwie oraz z jakich elementów składa się budżet projektu, nie wynika ze stałego cennika tabelarycznego, lecz z nakładu prac organizacyjnych po stronie firmy i wymaganego czasu audytu w jednostce certyfikującej. Na tej stronie dopasujesz orientacyjny horyzont prac do wybranej normy, efektywnego zatrudnienia, liczby oddziałów oraz gotowości istniejącej dokumentacji.
Dwa niezależne budżety: przygotowanie systemu i opłata jednostki PCA
Każde wdrożenie zakończone certyfikacją obejmuje dwa osobne rozliczenia: przygotowanie systemu zarządzania w firmie (prace zespołu wewnętrznego oraz ewentualne wsparcie doradcy podczas analizy luk, projektowania procesów, szkoleń i audytu próbnego) oraz umowę z niezależną akredytowaną jednostką certyfikującą na etap 1, etap 2 i dwa coroczne audyty nadzoru w trzyletnim cyklu.
Zgodnie z normą PN-EN ISO/IEC 17021-1 podmiot doradczy nie może certyfikować systemu, w którego budowie brał udział, a jednostka certyfikująca wylicza minimalną liczbę osobodni audytowych według reguł IAF MD 5 na podstawie efektywnego zatrudnienia oraz złożoności procesów. Dlatego pytanie o to, ile trwa wdrożenie ISO, wymaga oddzielenia prac przygotowawczych od samego okna czasowego jednostki certyfikującej.
Kalkulator zakresu, harmonogramu i struktury kosztów wdrożenia
Warianty harmonogramu i nakładu w zależności od profilu organizacji
Poniższe cztery profile łączą praktykę przygotowania systemu z zasadami wyznaczania dni audytowych akredytowanych jednostek certyfikujących (dokument IAF MD 5 oraz norma ISO/IEC 17021-1).
Orientacyjny czas przygotowań: 2 do 3 miesięcy (ścieżka kompaktowa)
Przy pojedynczej normie w małej firmie lub rozszerzaniu już działającego systemu o kolejny standard ZSZ kluczowe prace dokumentacyjne zamyka się sprawnie podczas kilku sesji roboczych.
Dodatkowe 3 do 6 tygodni zajmuje zebranie pierwszych zapisów z funkcjonowania procesów, wykonanie pełnego audytu wewnętrznego oraz przeglądu zarządzania przed terminem etapu 1 audytu certyfikującego.
analiza luk (audyt zerowy) i uzgodnienie realnego zakresu certyfikacji
uporządkowanie mapy procesów, polityki, ryzyk i celów mierzalnych
szkolenie audytorów wewnętrznych, audyt całego zakresu oraz przegląd zarządzania
Co
Kiedy
Podstawa
Przygotowanie dokumentacji i przeszkolenie zespołu
ok. 4-6 tygodni
typowy harmonogram dla 1 lokalizacji do 25 osób
Cykl dowodowy + audyt wewnętrzny + przegląd zarządzania
ok. 4-6 tygodni przed etapem 2
wymagania ISO/IEC 17021-1 pkt 9.2 i 9.3
Orientacyjny czas przygotowań: 3 do 5 miesięcy (ścieżka standardowa)
Średnia organizacja albo zakład spożywczy w budowie systemu bez wcześniejszych audytów wewnętrznych potrzebuje kilku iteracji spotkań z właścicielami procesów, aby dopasować procedury do rzeczywistej pracy zmianowej.
Równolegle należy z wyprzedzeniem zapytać akredytowane jednostki PCA o wolny termin audytu w danym kodzie branżowym EA i potwierdzić wymaganą liczbę osobodni według IAF MD 5.
inwentaryzacja wymagań prawnych i kontrahenckich oraz analiza zagrożeń lub ryzyk
wdrożenie kart monitorowania, procedur nadzoru nad dostawcami i reklamacjami
zaplanowanie terminów w jednostce certyfikującej z zapasem na zamknięcie uwag z etapu 1
Co
Kiedy
Podstawa
Audyt zerowy, projekt procesów i wdrożenie zapisów na dziale
ok. 8-12 tygodni
praktyka wdrożeń dla 26-100 osób
Pełny audyt wewnętrzny i przegląd zarządzania przed certyfikacją
ok. 4-6 tygodni przed etapem 2
wymagania norm zharmonizowanych pkt 9.2 i 9.3
Orientacyjny czas przygotowań: 4 do 7 miesięcy (ISO 27001 / ZSZ / GFSI)
Wdrożenie systemu zintegrowanego z kilku norm albo wymagającego technicznej warstwy IT (ISO/IEC 27001, NIS2) czy rozbudowanych programów wstępnych w przetwórstwie żywności (BRCGS, IFS) wymaga prac w wielu działach jednocześnie.
Dzięki wspólnemu szkieletowi Harmonized Structure w ZSZ powstaje jednak jeden zestaw dokumentów kontekstowych, wspólna procedura audytów wewnętrznych i jeden przegląd zarządzania zamiast trzech osobnych projektów.
określenie wspólnego zakresu ZSZ lub Deklaracji Stosowania (SoA) dla 93 zabezpieczeń Załącznika A
zamknięcie luk technicznych IT (backup, MFA, klasyfikacja aktywów) lub infrastruktury zakładu
audyt wewnętrzny obejmujący wszystkie połączone normy i weryfikacja dostawców krytycznych
Co
Kiedy
Podstawa
Prace projektowe, zabezpieczenia techniczne i wdrożenie rejestrów
ok. 12-20 tygodni
zależne od gotowości IT / zakładu przed etapem 1
Testy awaryjne, audyt wewnętrzny i przegląd zarządzania
min. 4-8 tygodni przed etapem 2
wymóg dowodów skuteczności ISO 27001 / GFSI
Orientacyjny czas przygotowań: 6 do 9 miesięcy (organizacja wielooddziałowa)
Duże przedsiębiorstwa powyżej 100 pracowników, wielozmianowe zakłady produkcyjne oraz sieci z kilkoma oddziałami wymagają wdrożenia ujednoliconych standardów we wszystkich lokalizacjach objętych zakresem certyfikatu.
Na czas i budżet projektu mocno wpływają liczba osobodni wyliczona przez jednostkę według IAF MD 5 (rosnąca ze skalą zatrudnienia i liczbą lokalizacji) oraz skoordynowanie audytów wewnętrznych w każdej podległej placówce.
koordynacja pełnomocników lokalnych i ujednolicenie procesów między oddziałami
przeprowadzenie audytu wewnętrznego w wymaganej próbie lokalizacji i na wszystkich zmianach
zbiorcze sprawdzenie wymagań prawnych, przegląd zarządzania zarządu i koordynacja audytu wielooddziałowego CB
Co
Kiedy
Podstawa
Diagnoza oddziałów, standaryzacja procedur i wdrożenie operacyjne
ok. 4-7 miesięcy
wdrożenia powyżej 100 osób lub wielooddziałowe
Audyty wewnętrzne oddziałów + okno etapu 1 i etapu 2 w CB
ok. 2 miesiące
zasady IAF MD 1 i IAF MD 5 dla wielooddziałowych systemów
Dopiski dołączane do wyniku
Zależnie od odpowiedzi wynik testu uzupełniają poniższe uwagi.
Pamiętaj o rozdzieleniu dwóch płatności: budżetu na przygotowanie systemu (zespół i doradca) od umowy z niezależną akredytowaną jednostką certyfikującą PCA, gdzie cena zależy od dni audytowych z IAF MD 5.
Integracja norm w jednym systemie (np. ISO 9001 + 14001 + 45001) skraca czas wdrożenia dokumentacji wspólnej i może obniżyć łączną liczbę dni audytu certyfikującego (IAF MD 5 dopuszcza redukcje systemu zintegrowanego w ściśle określonych granicach).
Jednostka certyfikująca nie zamknie etapu 2 bez zapisów potwierdzających działanie systemu: co najmniej jednego pełnego audytu wewnętrznego całego zakresu i protokołu przeglądu zarządzania.
Jeżeli równolegle wdrażane są zmiany techniczne w infrastrukturze IT (ISO 27001 / KSC) albo prace sanitarno-higieniczne na linii produkcyjnej (BRCGS / IFS), wpisz je na ścieżkę krytyczną harmonogramu przed rezerwacją audytu etapu 1.
Co najczęściej wydłuża harmonogram przygotowania do certyfikacji
Samo napisanie polityki, matrycy ryzyk czy instrukcji procesowych jest zazwyczaj krótsze niż zebranie realnych dowodów stosowania systemu w firmie. Audytor etapu 2 weryfikuje zapisy powstałe w codziennej pracy: zrealizowane przeglądy wymagań klientów, oceny dostawców, ewidencję niezgodności i działań korygujących, pełny cykl audytów wewnętrznych oraz protokół przeglądu zarządzania.
Przy normach bezpieczeństwa informacji (ISO/IEC 27001) oraz standardach bezpieczeństwa żywności (BRCGS, IFS, FSSC 22000) dodatkowy czas pochłania wdrożenie rozwiązań technicznych - np. konfiguracja uwierzytelniania wieloskładnikowego, backupów i testów ciągłości działania albo modernizacje stref higienicznych na hali produkcyjnej.
Główne czynniki wydłużające i skracające czas projektu wdrożeniowego
Czy w 4 tygodnie da się zdobyć akredytowany certyfikat ISO?
Szybkie napisanie samych dokumentów zajmuje czasem kilka tygodni, jednak w akredytowanej certyfikacji według ISO/IEC 17021-1 system musi wcześniej zadziałać w praktyce. Jednostka sprawdza dowody z realizacji procesów, pełny audyt wewnętrzny oraz przegląd zarządzania, a ponadto sam grafik audytorów jednostki wymaga wcześniejszej rezerwacji terminu.
Czy zakup gotowych wzorów obniża opłatę w jednostce certyfikującej?
Nie bezpośrednio. Jednostka certyfikująca wylicza liczbę dni audytu na podstawie efektywnego zatrudnienia, złożoności procesów i liczby lokalizacji (IAF MD 5), a nie ceny przygotowania dokumentacji. Dobrze wdrożony i uporządkowany system zmniejsza jednak ryzyko dodatkowych opłat za zamknięcie niezgodności dużych lub audyt uzupełniający.
Czy warto łączyć ISO 9001, ISO 14001 i ISO 45001 w jednym projekcie?
Tak, gdy firma ma już pewność, że odbiorcy oczekują wszystkich trzech norm albo sama chce uporządkować jakość, środowisko i BHP naraz. Wspólna struktura rozdziałów 4-10 eliminuje dublowanie procedur systemowych i pozwala wykonać jeden połączony audyt wewnętrzny oraz jeden zintegrowany przegląd zarządzania.