Wzory dokumentów

Umowa powierzenia przetwarzania danych osobowych - wzór (art. 28 RODO)

Każde przekazanie dostępu do danych osobowych zewnętrznemu biuru rachunkowemu, firmie IT utrzymującej serwery, dostawcy systemu CRM albo zewnętrznej obsłudze kadr wymaga zawarcia instrumentu prawnego z art. 28 RODO. Prawidłowo przygotowana umowa powierzenia przetwarzania danych osobowych układa wszystkie obowiązkowe postanowienia z art. 28 ust. 3 lit. a-h rozporządzenia (UE) 2016/679 wraz z przykładem wypełnienia dla usług IT. Materiał ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej weryfikacji prawnej.

Przygotował: Ireneusz Kozera, audytor wiodący ISO Stan prawny na: Następny przegląd: Licencja CC BY 4.0

Obowiązkowe postanowienia z art. 28 ust. 3 RODO, bez których umowa jest niekompletna

Art. 28 ust. 3 rozporządzenia (UE) 2016/679 wylicza konkretne elementy, które musi regulować umowa między Administratorem (zleceniodawcą) a Podmiotem przetwarzającym (procesorem): przedmiot i czas trwania przetwarzania, charakter i cel operacji, rodzaj danych osobowych oraz kategorie osób, których dane dotyczą, a ponadto osiem szczegółowych zobowiązań w lit. a–h dotyczących udokumentowanych poleceń, tajemnicy osób upoważnionych, środków z art. 32, dalszego powierzenia, wsparcia w prawach osób i incydentach, zwrotu lub usunięcia danych po końcu współpracy oraz poddania się audytom.

W praktyce kontroli UODO najczęstsze braki nie dotyczą samego tytułu dokumentu, lecz pozostawiania w załączniku pustych, nieuzupełnionych tabelek kategorii danych („wszelkie dane przekazane przez Zleceniodawcę”) albo sprzeczności między ogólną umową usługową a polityką podwykonawców chmurowych zlokalizowanych poza Europejskim Obszarem Gospodarczym (rozdział V RODO).

Struktura klauzul umowy powierzenia przetwarzania danych osobowych (art. 28)

To szablon struktury. Treść musi opisywać Twoją firmę, nie zakład wzorcowy.

NrPoleCo wpisaćPodstawa
1Strony umowy oraz powiązanie z umową główną świadczenia usługDane Administratora i Podmiotu przetwarzającego (procesora) ze wskazaniem umowy głównej (np. księgowość, SLA IT, SaaS), w ramach której dochodzi do powierzenia.art. 28 ust. 3 zdanie pierwsze RODO
2Przedmiot, charakter, cel oraz okres trwania przetwarzaniaOpis czynności (np. hosting, serwis ERP, wsparcie kadrowo-płacowe) i wyraźne powiązanie czasu obowiązywania powierzenia z okresem trwania umowy głównej.art. 28 ust. 3 zdanie drugie RODO
3Rodzaj danych osobowych i kategorie osób, których dane dotycząKonkretny wykaz pól danych i grup osób - zaznaczyć wyraźnie, czy powierzenie obejmuje dane szczególnych kategorii z art. 9 RODO.art. 28 ust. 3 RODO (zakres przedmiotowy)
4Polecenia Administratora, tajemnica personelu i przekazywanie poza EOGZobowiązanie procesora do działania wyłącznie na udokumentowane polecenia, nadania upoważnień z klauzulą poufności oraz warunki transferu poza EOG.art. 28 ust. 3 lit. a i b oraz art. 29 RODO
5Załącznik środków technicznych i organizacyjnych (art. 32 RODO)Konkretne wymogi szyfrowania w tranzycie/spoczynku, kontroli dostępu, MFA, kopii zapasowych i regularnych aktualizacji bezpieczeństwa.art. 28 ust. 3 lit. c w zw. z art. 32 RODO
6Zasady podpowierzenia (szczegółowa lub ogólna zgoda na podprocesorów)Wskazanie zaakceptowanej listy podprocesorów, okna na zgłoszenie sprzeciwu przy zmianie (np. 14 dni) oraz przeniesienia tych samych obowiązków umową niższego rzędu.art. 28 ust. 2, ust. 3 lit. d oraz ust. 4 RODO
7Pomoc w realizacji praw osób i zgłaszaniu incydentów (okno powiadomienia)Termin przekazania Administratorowi informacji o stwierdzonym wycieku lub awarii bezpieczeństwa (zalecane <= 24h) i tryb pomocy przy wnioskach z rozdz. III.art. 28 ust. 3 lit. e i f oraz art. 33 RODO
8Usunięcie lub zwrot danych po zakończeniu umowy oraz prawo do audytuTermin wydania bazy danych i protokolarnego usunięcia kopii roboczych po wygaśnięciu usług oraz zasady przeprowadzania inspekcji i audytów.art. 28 ust. 3 lit. g i h RODO

Przykład wypełnienia: powierzenie danych przy obsłudze systemu CRM w chmurze

Przykład sp. z o.o. korzysta z zewnętrznej firmy wdrożeniowej utrzymującej serwer systemu relacji z klientami oraz wykonującej okresowe kopie bezpieczeństwa (uwaga: wzór ma charakter pomocniczy).

PolePrzykład wypełnienia
1. Strony umowy oraz powiązanie z umową główną świadczenia usługAdministrator: Przykład sp. z o.o.; Procesor: Przykładowy Dostawca IT sp. z o.o.; podstawa: Umowa serwisowa IT nr 12/2026 z 16.11.2026 r.
2. Przedmiot, charakter, cel oraz okres trwania przetwarzaniaCharakter i cel: utrzymanie serwera aplikacji CRM, wykonywanie kopii zapasowych oraz usuwanie zgłoszonych błędów oprogramowania przez okres trwania umowy głównej
3. Rodzaj danych osobowych i kategorie osób, których dane dotycząKategorie osób: klienci B2B i pracownicy; dane zwykłe: imię, nazwisko, służbowy e-mail, telefon, historia zgłoszeń (bez danych art. 9 i 10 RODO)
4. Polecenia Administratora, tajemnica personelu i przekazywanie poza EOGProcesor przetwarza dane wyłącznie w centrach danych na terenie EOG; dostęp mają tylko upoważnieni pracownicy zobowiązani pisemnie do zachowania tajemnicy bezterminowo
5. Załącznik środków technicznych i organizacyjnych (art. 32 RODO)Połączenie szyfrowane TLS, dyski baz danych szyfrowane AES-256, obowiązkowe MFA dla kont administracyjnych i automatyczna codzienna kopia zapasowa
6. Zasady podpowierzenia (szczegółowa lub ogólna zgoda na podprocesorów)Ogólna zgoda na podmioty z załączonego wykazu podprocesorów; zmiana podwykonawcy wymaga powiadomienia Administratora na 14 dni przed udzieleniem dostępu
7. Pomoc w realizacji praw osób i zgłaszaniu incydentów (okno powiadomienia)Stwierdzenie naruszenia danych procesor zgłasza na adres bezpieczeństwa Administratora niezwłocznie, nie później niż w ciągu 24 godzin, wraz z wstępną oceną skutków
8. Usunięcie lub zwrot danych po zakończeniu umowy oraz prawo do audytuW 14 dni od wygaśnięcia umowy głównej procesor eksportuje bazę dla Administratora, trwale usuwa kopie z serwerów oraz dopuszcza audyt raz w roku po uprzedzeniu na 10 dni roboczych

Powiązanie art. 28 RODO z weryfikacją dostawcy w ISO/IEC 27001 i KSC

Samo podpisanie papierowej umowy powierzenia nie zwalnia Administratora z obowiązku z art. 28 ust. 1 RODO, który nakazuje korzystać wyłącznie z usług takich podmiotów przetwarzających, które zapewniają wystarczające gwarancje wdrożenia odpowiednich środków technicznych i organizacyjnych. Przed przekazaniem dostępu do baz produkcyjnych Administrator powinien udokumentować krótką weryfikację bezpieczeństwa dostawcy (np. ankietę zabezpieczeń, szyfrowanie, uwierzytelnianie MFA, kopie zapasowe lub certyfikat ISO/IEC 27001).

Równie istotne jest precyzyjne zgranie okna powiadamiania o naruszeniu ochrony danych: ponieważ Administrator ma 72 godziny na ewentualne zgłoszenie do Prezesa UODO (art. 33 RODO), umowa z dostawcą IT czy hostingiem powinna zobowiązywać procesora do alarmowego zawiadomienia Administratora znacznie szybciej - typowo w ciągu 12 do 24 godzin od stwierdzenia incydentu.

Checklist powierzenia danych vs kontrola dostawcy w bezpieczeństwie informacji
Element z art. 28 RODOCo wpisać w umowiePowiązany dowód organizacyjny
Przedmiot, cel, czas, zakres (ust. 3 zd. 1)Powiązanie z umową główną i realny wykaz pól danychZgodność ze wpisem w Rejestrze Czynności (RCPD art. 30)
Podprocesorzy i transfer EOG (ust. 2 i lit. a)Zgoda ogólna (z oknem sprzeciwu) lub szczegółowa + listaWykaz podmiotów przetwarzających i kontrola rozdz. V RODO
Środki z art. 32 RODO (lit. c)Konkretny załącznik środków technicznych i organizacyjnychAnkieta bezpieczeństwa dostawcy lub raport ISO 27001 / Zał. A.5.19
Audyty i zgłoszenie incydentu (lit. f i h)Szybkie zgłoszenie do Administratora (np. 24h) + tryb audytuZapisy procedury incydentów RODO / NIS2 i testy reakcji

Czego unikać przy wypełnianiu wzoru

  1. Wypełnienie zakresu danych ogólnikiem „wszelkie dane” zamiast konkretnych kategorii osób i pól

    Skutek
    Nie można wykazać przestrzegania zasady minimalizacji danych ani prawidłowo powiązać umowy powierzenia z Rejestrem Czynności Przetwarzania.
    Jak uniknąć
    Przenieś dokładną listę pól z modułu oprogramowania lub procesu kadrowo-księgowego prosto do załącznika nr 1 umowy.
    Podstawa
    art. 5 ust. 1 lit. c i art. 28 ust. 3 RODO
  2. Przepisywanie w umowie identycznego terminu 72 godzin dla procesora, jaki sam Administrator ma wobec Prezesa UODO

    Skutek
    Gdy dostawca zgłosi wyciek w 71. godzinie od stwierdzenia, Administrator zostaje zaledwie z kilkudziesięcioma minutami na analizę i zgłoszenie do UODO.
    Jak uniknąć
    Ustal umowny termin powiadomienia dla podmiotu przetwarzającego na 12–24 godziny od wykrycia lub stwierdzenia incydentu.
    Podstawa
    art. 28 ust. 3 lit. f i art. 33 ust. 1–2 RODO
  3. Brak jakiejkolwiek weryfikacji gwarancji technicznych dostawcy przed podpisaniem umowy (niedopełnienie art. 28 ust. 1)

    Skutek
    Sama podpisana umowa na papierze nie chroni przed zarzutem UODO wyboru nierzetelnego procesora po włamaniu do niezabezpieczonego serwera.
    Jak uniknąć
    Przeprowadź przed podpisaniem ankiety weryfikacyjne (lub poproś o certyfikat ISO/IEC 27001 / raport z testów kopii zapasowych) i zarchiwizuj ocenę.
    Podstawa
    art. 28 ust. 1 i art. 32 RODO
  4. Mylenie powierzenia danych z niezależnym udostępnieniem danych (np. pomiędzy dwoma odrębnymi administratorami)

    Skutek
    Zawieranie zbędnych umów powierzenia z podmiotami działającymi jako odrębni administratorzy (np. kurierzy pocztowi, banki, kancelarie radców prawnych co do ich zadań).
    Jak uniknąć
    Określ rolę prawną każdej ze stron przed przygotowaniem umowy: kto ustala cele i sposoby przetwarzania, jest odrębnym administratorem, nie procesorem.
    Podstawa
    art. 4 pkt 7–8 i art. 28 RODO
  5. Pominięcie obowiązku usunięcia albo zwrotu danych również w kopiach bezpieczeństwa po rozwiązaniu współpracy

    Skutek
    Dane byłych pracowników i klientów krążą latami w archiwach nieużywanego już systemu dostawcy bez żadnej podstawy prawnej.
    Jak uniknąć
    Ustal jasny termin usunięcia danych produkcyjnych oraz maksymalny cykl nadpisywania zamkniętych zaszyfrowanych kopii zapasowych po rozwiązaniu umowy.
    Podstawa
    art. 28 ust. 3 lit. g RODO

Kiedy wzór nie wystarczy

  • firma wdraża równolegle system RODO i normę ISO/IEC 27001 i chce ujednolicić weryfikację wszystkich dostawców IT
  • dostawcy SaaS narzucają angielskojęzyczne DPA z transferami do państw trzecich wymagające weryfikacji SCC i DPF
  • przedsiębiorstwo samo działa jako dostawca usług B2B (procesor) i przygotowuje standardowy wzór umowy dla swoich klientów
  • przed planowanym audytem lub po zgłoszeniu naruszenia konieczne jest uporządkowanie umów powierzenia i rejestru RCPD

Najczęstsze pytania

Czy umowa powierzenia przetwarzania danych może mieć formę elektroniczną bez podpisów odręcznych?

Tak. Art. 28 ust. 9 RODO stanowi wprost, że umowa lub inny instrument prawny mają formę pisemną, w tym formę elektroniczną (np. akceptowany regulamin DPA online, PDF z podpisem kwalifikowanym lub zaufanym albo jednoznacznie udokumentowana wymiana elektroniczna).

Czy biuro rachunkowe albo firma BHP obsługująca zakład zawsze działają na umowie powierzenia RODO?

Zewnętrzne biuro rachunkowe i kadrowo-płacowe przetwarzające listy płac, umowy i PIT-y w imieniu klienta działa w tym zakresie niemal zawsze jako podmiot przetwarzający na podstawie umowy powierzenia z art. 28 RODO. Natomiast lekarz medycyny pracy albo instytucja publiczna występują jako odrębni administratorzy z własną podstawą ustawową.

Czy ten wzór umowy powierzenia RODO stanowi poradę prawną lub zwalnia z oceny ryzyka?

Nie. Wzór odzwierciedla strukturę obowiązkowych klauzul wymaganych w art. 28 rozporządzenia (UE) 2016/679 i służy celom informacyjno-organizacyjnym; w przypadku rozbudowanych umów wielostronnych lub transferów poza EOG dokument należy dopasować z udziałem radcy prawnego lub IOD.

Źródła

Powiązane wzory, narzędzia i usługi